
15 ngày trong hang, anh tưởng mới có 3 ngày
Một cha một con vào một hang ngập nước bắt cá. Nhưng khi người cha lên tới bờ, ông thấy con mình mãi không nổi lên, mặt nước cũng không còn bọt khí nữa.
Một cha một con vào một hang ngập nước bắt cá.
Nhưng khi người cha lên tới bờ, ông thấy con mình mãi không nổi lên, mặt nước cũng không còn bọt khí nữa.
Ông lập tức báo cứu hộ.
Đội tìm kiếm rà trong hang nhiều ngày, không thấy gì.
Sau đó chính quyền tuyên bố con trai ông đã chết, vì lượng khí anh mang theo không thể cầm cự lâu đến vậy.
Chiến dịch được đổi tên: từ cứu người sang trục vớt.
Rồi hai tuần sau, khi hai thợ lặn vào một nhánh hang để tìm thi thể, họ bỗng nghe thấy tiếng người.
Chuyện xảy ra ở miền nam Mexico, và nó bắt đầu vào trưa ngày 23 tháng 7.
Hai cha con mang theo đồ lặn và một cây lao, đi tới miệng một giếng trời tự nhiên nằm lọt trong một vạt rừng chưa ai khai phá.
Loại giếng trời này ở bán đảo Yucatán có rất nhiều, dân địa phương quen gọi bằng tiếng Tây Ban Nha là hang.
Nhưng nó không giống mấy cái hố nước đông khách du lịch mà người ta hay thấy trên ảnh.
Cái này không có tên trên bản đồ, không có bậc thang, không có ai trông coi.
Khoảng 3 giờ chiều hôm ấy, hai cha con xuống nước, rồi mỗi người tách ra đuổi theo hướng cá của mình.
Người con tên Valdez, 31 tuổi, làm nông ở địa phương và thường xuyên lặn bắt cá.
Anh đã có 2 đứa con.
Cả hai cha con đều chưa từng qua một khoá đào tạo lặn chính quy nào, và kinh nghiệm lặn hang thì gần như bằng không.
Thứ họ mang theo là một bình khí chính không rõ dung tích, một bình khí khẩn cấp cỡ nhỏ, và một cây lao.
Không cuộn dây dẫn đường.
Không đèn dự phòng.
Không đồng hồ lặn.
Chuyện xảy ra bên dưới thì phải rất lâu sau mới ghép lại được, bởi vì suốt thời gian đó không ai nhìn thấy anh, kể cả chính anh cũng không nhìn thấy gì nhiều.
Anh đang bơi thì thấy một con cá lớn.
Anh đuổi theo.
Và trong lúc đuổi, anh cứ đi sâu dần vào mà không hay biết.
Con cá lách vào một nhánh hang ở dưới đáy, anh lách theo.
Tầm nhìn dưới đó quá kém nên anh không nhận ra mình vừa rời khỏi vùng nước hở mà chui vào một cái ống đá.
Rồi con cá biến mất.
Valdez định ngoi lên mặt nước.
Đó là phản xạ của người quen lặn sông: hết chuyện thì trồi lên, mặt nước bao giờ cũng ở trên đầu.
Nhưng trên đầu anh chỉ có một màu đen kịt, và toàn là đá.
Lúc ấy anh mới hiểu mình đã đi lạc vào một nhánh hang.
Anh cuống lên, quay đầu tìm đường về.
Nhưng càng cuống càng loạn, mà cái nhánh hang ấy bên trong lại đẻ ra thêm nhiều nhánh nữa.
Anh không có sợi dây nào để lần ngược lại.
Anh mất phương hướng rất nhanh.
Cuối cùng anh chỉ còn cách đánh cược theo cảm giác, chọn đại một hướng và bơi.
Anh cược sai.
Ở khoảng 90 mét tính từ mặt nước vào, anh buông cây lao trong tay xuống.
Cần nói rõ con số ấy, vì nó là thứ bị hiểu nhầm nhiều nhất trong cả câu chuyện này.
90 mét, và cả con số 120 mét xuất hiện về sau, không phải là độ sâu.
Đó là tổng chiều dài quãng đường mà một người bơi vào trong lòng hang tính từ mặt nước, tức là khoảng cách xuyên hang chứ không phải khoảng cách thẳng đứng.
Cái giếng trời ấy thực ra chỉ sâu chừng 45 mét, và về sau chính các thợ lặn cứu hộ đã phải lên tiếng đính chính chuyện này.
Vì hoảng, nhịp thở của Valdez gấp lên, và khí trong bình chính cạn rất nhanh.
Anh rút bình khẩn cấp ra dùng.
Nhưng bình nhỏ thì khí ít, mà độ sâu chỗ anh đang đứng lại vào khoảng 45 mét, nên chẳng bao lâu cái bình con ấy cũng rỗng.
Ở mốc 100 mét, anh vứt luôn bình khẩn cấp, nín thở, bơi tiếp về phía trước.
Anh không biết phía trước có gì.
Anh chỉ còn lượng khí trong hai lá phổi mình.
May mắn là sau đó hơn chục mét, anh gặp một khoang khí.
Trong lòng hang ngập, có những chỗ trần đá vòm lên cao hơn mực nước, giữ lại một túi không khí bên trong — dân lặn hang gọi đó là khoang khí, hay hốc khí.
Khoang này rộng.
Rộng tới mức lượng oxy trong đó, trong ngắn hạn, không thành vấn đề.
Anh trèo lên nền khô, và từ giây phút ấy anh không còn phải ngâm mình trong nước nữa — nghĩa là anh thoát khỏi thứ giết người nhanh hơn cả cái đói, là mất thân nhiệt.
Quan trọng hơn cả: ngay trong khoang ấy có một dòng sông ngầm rộng chừng 2 mét đang chảy.
Nước trong dòng ngầm ấy sạch hơn hẳn nước trong giếng trời phía ngoài.
Suốt hai tuần sau đó, anh sống bằng đúng dòng nước ấy.
Con người nhịn ăn được rất lâu nhưng nhịn uống chỉ được vài ngày, nên cái dòng nước rộng 2 mét đó mới là thứ quyết định.
Phần lớn thời gian, anh nằm co ro trong một hốc trên vách hang và không cử động.
Việc nằm im ấy giúp anh tiêu hao rất ít năng lượng.
15 ngày không có gì bỏ vào bụng dĩ nhiên khiến cơ thể suy kiệt rõ rệt và thiếu dinh dưỡng nặng, nhưng với một người trưởng thành trước đó vốn khoẻ mạnh thì chưa chắc đã chết.
Có một trường hợp ở hang Sterkfontein bên Nam Phi: người bị kẹt trong đó, không có thức ăn, đã cầm cự được tròn một tháng rồi mới chết vì đói.
Và rồi tới chỗ lạ nhất của toàn bộ câu chuyện.
Đèn đội đầu của Valdez cạn pin.
Khi cái đèn tắt, thứ biến mất không chỉ là ánh sáng.
Trong hang không có bình minh, không có hoàng hôn, không có một cái bóng nào dịch chuyển trên vách để anh đếm.
Anh mất hẳn cảm giác về thời gian.
Anh nằm trong đó 15 ngày, nhưng anh đinh ninh mới trôi qua 3 ngày.
3 ngày là quãng thời gian mà đầu óc một người còn xoay xở được: 3 ngày nghĩa là người ta vẫn đang tìm mình, 3 ngày nghĩa là cha mình vẫn đứng trên bờ, 3 ngày nghĩa là chuyện này còn chưa kết thúc.
Nếu anh biết con số thật, nếu anh cảm được rằng nửa tháng đã trôi qua, thì tinh thần anh rất có khả năng đã sụp trước khi cơ thể kịp gục.
Cái đồng hồ hỏng trong đầu anh, hoá ra, lại là thứ cứu anh.
Trong lúc anh nằm đếm sai ngày như thế thì bên trên, mọi thứ diễn ra theo một mạch hoàn toàn khác.
Người cha của anh ngoi lên mặt nước trước, rồi ngồi đợi.
Gần 10 phút trôi qua mà con ông vẫn không lên.
Mặt nước cũng không còn bọt khí nổi lên nữa.
Ông thấy có gì đó không ổn, lập tức lặn xuống tìm.
Bên dưới không có bóng dáng con ông đâu cả.
Một tờ báo địa phương ở Mexico kể rằng 16 năm trước, chính em trai của người cha này đã chết ở đúng cái giếng trời đó.
Nghĩa là ông đã từng đứng bên miệng hang này một lần, để đợi một người không lên.
Bây giờ ông đứng lần thứ hai, và lần này người dưới nước là con trai ông.
7 giờ 10 phút tối, ông báo chính quyền.
Đội phòng vệ dân sự, tổ bảo vệ sông hồ và 2 thợ lặn được huy động tới hiện trường ngay trong đêm.
Các thợ lặn cứu hộ xuống thẳng tới đáy giếng trời ở độ sâu 45 mét.
Không thấy gì.
Nhưng họ phát hiện ra hai điều đáng ngại: dưới đáy có dòng chảy khá mạnh, và có nhiều lối thông không rõ dẫn đi đâu.
Hai người này chỉ có chứng chỉ lặn vùng nước hở, nên họ không dám liều chui vào các nhánh hang.
Cộng thêm việc lúc ấy đã 7, 8 tiếng trôi qua kể từ khi mất liên lạc với Valdez, mà lượng khí anh mang theo nhiều lắm cũng chỉ cầm được hơn nửa tiếng.
Nên họ suy đoán anh đã chết từ lâu.
Hoặc anh mắc kẹt trong một nhánh hang nào đó, hoặc anh bị dòng ngầm cuốn ra một con sông lớn gần đấy rồi trôi về hạ lưu.
Đợt tìm kiếm đầu tiên kết thúc trắng tay.
Trọng tâm tìm kiếm chuyển từ cái giếng trời sang các con sông xung quanh, và mục tiêu của chiến dịch cũng đổi: không còn là cứu người, mà là tìm và vớt thi thể.
Nhưng không ai biết gì về cấu trúc của cái giếng trời ấy.
Không ai biết bên dưới nó có bao nhiêu nhánh.
Không ai biết những nhánh ấy nối vào con sông nào.
Việc tìm kiếm vì thế diễn ra cực kỳ chật vật.
Ngày 29 tháng 7, tức là 6 ngày sau khi Valdez mất tích, 3 thợ lặn hang của Hải quân Mexico tới nơi.
Họ chọn nhánh hang rộng nhất, vừa rải dây vừa lần vào trong.
Đột nhiên, ở khoảng 90 mét tính từ mặt nước vào, họ nhìn thấy dưới nền lối đi có cây lao bắt cá của Valdez.
Đó là dấu vết đầu tiên.
Nhưng suốt 2 ngày sau đó, dù đã vào sâu nhất tới 120 mét, họ không tìm thêm được gì nữa.
Ngày 5 tháng 8, chính quyền địa phương mời 5 thợ lặn hang dân sự tiếp quản.
Và bước ngoặt của cả vụ việc nằm ở nhóm 5 người này.
Ngày 6 tháng 8, Gust — một người trong nhóm — cùng bạn lặn của mình là Rivera vào hang.
Hai người thấy vách đá bên trong sắc lẻm, tầm nhìn không nổi 1 mét, cấu trúc thì rối rắm đến mức người vào rất dễ mất phương hướng.
Khi lặn tới khoảng cách 100 mét, Gust nhìn thấy một vật nằm dưới nền lối đi.
Ông bơi lại gần.
Đó là một bình khí khẩn cấp cỡ nhỏ, loại mini dùng trong tình huống nguy cấp.
Kiểm tra xong, họ xác nhận đúng là bình của Valdez.
Từ đó, hai người suy đoán rằng thi thể anh chắc nằm đâu đó phía trước, không xa.
Nhưng vì kế hoạch lặn và vì lượng khí còn lại, cuộc tìm kiếm hôm ấy phải dừng tại đó.
Hôm sau, ngày 7 tháng 8, Gust và Rivera lại vào hang.
Họ men theo sợi dây đã rải hôm trước, tới rất nhanh cái chỗ tìm thấy bình khí, rồi tiếp tục đẩy sâu vào trong.
Đoạn này nhiều nhánh rẽ, cấu trúc phức tạp, nên họ dò rất chậm.
30 phút sau khi xuống nước, Gust bỗng phát hiện nước trên đầu mình biến mất.
Rất nhanh, ông hiểu ra: đây là một khoang khí.
Ông quét đèn nhìn quanh và thấy khoang này rất rộng, cách đó không xa còn có một dòng sông ngầm rộng chừng 2 mét đang chảy.
Gust lập tức phấn khích.
Có khoang khí, thì liệu người mất tích có ở đây không?
Ông thử gọi to vào khoảng tối, hỏi có ai trong đó không.
Điều khiến chính ông cũng không tin nổi là có tiếng đáp lại ngay.
Có.
Gust vội quét đèn đi tìm, và thấy ở một chỗ lõm trên vách đá có bóng người.
Nhận ra rồi, thì đúng là người họ đi tìm bấy lâu.
Chỉ có điều đó không phải một thi thể, mà là một Valdez còn sống.
Anh trông rất yếu, nhưng vẫn còn khả năng cử động, thậm chí còn đứng dậy đi được vài bước.
Vì lượng khí còn lại có hạn, hai người không thể đưa anh ra ngay lúc đó.
Sau một hồi trò chuyện, Gust hứa với Valdez rằng họ sẽ quay lại rất sớm để cứu anh.
Rồi hai người theo lối cũ bơi ngược ra mặt nước và báo tin cho tất cả những người đang chờ trên bờ.
Khoảnh khắc ấy, mọi người sững sờ.
Còn sống thật à.
Rồi rất nhanh, họ mừng rỡ — nhất là gia đình Valdez, những người suốt hơn hai tuần qua đã được chuẩn bị tinh thần để đón một cái xác.
Gust và Rivera đánh giá lại tình hình và quyết định đưa anh ra ngay trong ngày.
Họ thấy trạng thái của Valdez còn tạm ổn, và quan trọng là anh biết cách sử dụng mặt nạ lặn cùng van thở.
Thêm nữa, không ai dám chắc ngày mai mực nước có thay đổi không, dòng chảy có mạnh lên không.
Hơn mười phút sau, hai người mang theo nhiều khí hơn, quay lại khoang khí ấy rất nhanh.
Rivera lo phần trò chuyện với Valdez và giảng giải những điều cần chú ý trên đường ra.
Gust lo phần chuẩn bị còn lại.
Mọi thứ sẵn sàng, ba người bắt đầu bơi ra theo sợi dây dẫn.
Valdez đeo mặt nạ và van thở, dùng trực tiếp nguồn khí dự phòng của Rivera.
Anh và Rivera đi phía trước cùng nhau, Gust đi sau cùng để bảo vệ.
Toàn bộ quá trình rút ra không xảy ra bất kỳ sự cố nào.
Gần trưa, ba người nổi lên mặt nước ở miệng giếng trời.
Trên bờ lập tức vang lên tiếng vỗ tay.
Những người có mặt hôm ấy đã tận mắt chứng kiến một chuyện hiếm thấy trên thế giới.
Valdez được khiêng bằng cáng ra khỏi rừng, rồi lên xe cứu thương đi bệnh viện.
Bác sĩ kiểm tra và thấy rằng ngoài tình trạng mất nước nghiêm trọng, các chỉ số sinh tồn của anh đều khá ổn định.
Chỉ 3 ngày sau, anh đã hồi phục và xuất viện.
Dân trong vùng còn tổ chức hẳn một buổi lễ đón anh về.
Sự việc kết thúc ở đó, nhưng cái đọng lại thì không nằm ở đoạn kết.
Nó nằm ở chỗ có một người đàn ông ngồi trong bóng tối tuyệt đối suốt nửa tháng, uống nước sông ngầm, không biết hôm nay là ngày nào, và trong đầu anh thì mọi chuyện vẫn mới chỉ bắt đầu được ba hôm.
Bên trên anh, người ta đã tính xong phép tính, đã đổi tên chiến dịch, đã thôi gọi anh là một người cần cứu.
Bên dưới, anh vẫn đang đợi, đúng như một người mới đợi sang ngày thứ ba thì vẫn còn đợi được.


