"Tôi mệt, tôi tự về" — câu đúng trong mọi cẩm nang đã giết ông

Ngày 29 tháng 6, trên núi Đại La Sơn đang diễn ra một giải đi bộ hơn 100 người.

Toàn tuyến dài 16,5 cây số.

Ông Vương là một trong đoàn ấy.

Phần lớn tuyến đều có đường mòn, độ khó không cao.

Đại La Sơn nằm ở thành phố Ôn Châu, tỉnh Chiết Giang.

Sự kiện hôm đó có tên đầy đủ rất dài: Đại hội đi bộ việt dã ba vùng quần thể nham hoạ Đại La Sơn lần thứ nhất thành phố Ôn Châu, kiêm hoạt động tuyên truyền phổ biến pháp luật về văn vật.

Cái tên dài như vậy nói lên tính chất của ngày hôm đó.

Đây không phải một chuyến mạo hiểm.

Đây là một sự kiện có đơn vị đứng ra tổ chức, có tuyên truyền pháp luật kèm theo, có hơn 100 người đăng ký.

Điểm xuất phát đặt ở thôn Lưu Trạch.

Ông Vương 53 tuổi.

Ông bình thường không mấy khi leo núi.

Lần này ông tham gia là vì có người bạn học giới thiệu.

Đó là toàn bộ lý do ông có mặt ở vạch xuất phát sáng hôm ấy.

Xét theo mọi tiêu chí mà người ta thường dùng để phán xét các vụ tai nạn ngoài trời, ông Vương không sai ở bất cứ khâu nào.

Ông không leo lén vào núi cấm.

Ông không tự vẽ một tuyến hoang trên bản đồ rồi mò vào.

Ông không đi một mình.

Ông đi trong một đoàn hơn 100 người, trên một tuyến mà phần lớn đều có đường mòn, độ khó chỉ ở mức vừa phải.

Buổi sáng trôi qua đúng như những gì người ta hình dung về một giải đi bộ phong trào.

Đường có lối mòn.

Địa hình không đòi hỏi kỹ thuật gì.

Phía trước là lưng người, phía sau cũng là lưng người.

Trong một đoàn hơn 100 người, việc tìm đường không phải việc của từng cá nhân.

Người đi chỉ cần bám theo dòng người là tự khắc tới đích.

Đó là điều dễ chịu nhất của một tuyến đông người, và cũng là điều khiến người ta không nhận ra mình đang không đọc đường.

Với một người ít leo núi, quãng đầu của một tuyến 16,5 cây số thường là quãng dễ chịu nhất.

Đường có lối mòn thì chân không phải tính toán gì, chỉ việc đặt xuống rồi nhấc lên.

Có đông người đi cùng thì nhịp đi cũng không phải do mình quyết, mà do cả đoàn quyết.

Và khi nhịp ấy do người khác quyết, người đi không tự biết được là mình đang tiêu bao nhiêu sức.

Khoảng 2 giờ chiều, ông Vương bắt đầu thấy đuối sức.

Sau đó ông xuất hiện triệu chứng say nắng.

Ở đây cần nhớ lại ông là ai.

Một người 53 tuổi, bình thường không mấy khi leo núi, đã đi được một quãng dài trong tiết trời cuối tháng 6.

Với một người như vậy, cảm giác đuối sức giữa buổi chiều không phải chuyện bất thường.

Và say nắng thì không đến ngay lập tức.

Nó đến từ từ, bắt đầu bằng mệt, bằng nóng, bằng cảm giác muốn ngồi xuống.

Khi ông Vương nhận ra mình không ổn, ông đã làm đúng cái điều mà mọi lời khuyên đều dặn.

Ông nói với người bạn học rằng mình muốn về trước.

Cũng có người kể rằng ông nói điều đó với người dẫn đoàn.

Nhưng dù là nói với ai đi nữa, nội dung vẫn chỉ có một: ông mệt, và ông muốn quay lại.

Sau đó ông Vương bắt đầu một mình đi ngược trở về.

Câu ấy nghe rất hợp lý.

Trong mọi cẩm nang, khi thấy trong người không ổn thì việc đúng là dừng lại và quay về, đừng cố.

Điều mà không cẩm nang nào nói rõ là quay về một mình thì khác quay về cùng người khác ở chỗ nào.

Từ khoảnh khắc ông tách khỏi hàng, có hai thứ thay đổi cùng lúc.

Thứ nhất, từ giờ ông phải tự đọc đường.

Suốt buổi sáng ông không cần đọc đường, vì có hơn 100 người đi trước làm việc đó hộ ông.

Thứ hai, ông phải tự đọc đường trong tình trạng đầu đang choáng vì say nắng.

Không rõ là vì say nắng làm ông chóng mặt, hay vì ông không thuộc tuyến, hoặc cả hai.

Chỉ biết là ở một ngã ba, ông Vương đi nhầm đường.

Ông rẽ vào khu vực hẻm núi Long Vương.

Đó là một nơi có địa hình phức tạp.

Trong hẻm đầy những tảng đá lớn, rất khó đi.

Và nhiều đoạn trong đó không có sóng điện thoại.

Ba điều đó cộng lại tạo ra tình huống tồi tệ nhất có thể có cho một người đang một mình và đang không khoẻ.

Đá tảng chồng chất khiến mỗi bước đi đều phải trèo, phải bám, phải giữ thăng bằng, thứ mà một người say nắng làm rất tệ.

Không có sóng nghĩa là ngay cả khi ông nhận ra mình đi sai, ông cũng không gọi được cho ai.

Và một người đi nhầm đường thường không lập tức quay đầu, mà đi tiếp thêm một quãng nữa để xem đường có mở ra không.

Ông Vương rất nhanh mất liên lạc.

Từ phía những người còn lại, việc mất liên lạc ấy trong một thời gian đầu hoàn toàn không giống một tai nạn.

Một người nói mệt, xin về trước, rồi không nhắn lại nữa, thì cách hiểu tự nhiên nhất là người đó đang đi, hoặc đang ngồi nghỉ, hoặc đã về tới nơi rồi.

Còn ông thì đã không đi về hướng nơi xuất phát nữa, mà đang ở trong một hẻm đá mà không ai hình dung là ông có thể vào.

Đây là chỗ mà ngày hôm đó lật ngược lại hoàn toàn.

Buổi sáng, ông là một trong hơn 100 người, ở giữa một sự kiện có tổ chức, trên một con đường có lối mòn.

Buổi chiều, ông là một người đàn ông 53 tuổi đang say nắng, một mình, trong một hẻm đá không sóng, trên một tuyến mà ông chưa từng đi.

Khoảng cách giữa hai tình trạng ấy chỉ là một câu nói và một ngã ba.

Cuộc tìm kiếm kéo dài tổng cộng 4 ngày.

Trong 4 ngày ấy, lực lượng cứu hộ phải rà một vùng mà chính địa hình của nó chống lại việc tìm người.

4 ngày là con số đáng chú ý, bởi nơi xảy ra chuyện không phải vùng hoang vu hẻo lánh nào.

Đây là một quả núi nằm ngay bên thành phố, nơi cuối tuần nào người ta cũng kéo nhau lên đi bộ.

Nhưng địa hình hẻm Long Vương không quan tâm tới việc nó nằm gần thành phố hay xa thành phố.

Đá tảng chồng lên đá tảng thì tạo ra vô số khe và hốc khuất, và một người nằm trong đó thì từ trên nhìn xuống không thấy, từ dưới nhìn lên cũng không thấy.

Đến chiều ngày 3 tháng 7, lực lượng cứu hộ mới tìm được ông.

Họ tìm thấy ông Vương kẹt giữa hai tảng đá lớn trong hẻm núi.

Nhưng tiếc thay, lúc đó ông đã không còn dấu hiệu sinh tồn.

Căn cứ vào tình trạng hiện trường, có thể suy đoán ông Vương đã trượt chân ngã xuống.

Rồi ông bị kẹt lại trong khe đá và chết ở đó.

Không ai biết ông đã nằm trong khe đá ấy bao lâu trước khi chết.

Đó là chi tiết mà không cuộc tìm kiếm nào trả lời được, vì thời điểm ông ngã và thời điểm ông được tìm thấy cách nhau tới 4 ngày.

Điều duy nhất chắc chắn là trong quãng thời gian đó, hơn 100 người đã về tới đích, giải đấu đã kết thúc, và không ai trong số họ ở gần chỗ ông đủ để nghe thấy gì.

Chuyện này về sau gây nhiều tranh cãi trên mạng, và phần lớn mũi dùi chĩa vào người bạn học đã đi cùng ông.

Nhưng khi ông Vương nói ông mệt và muốn về trước, người nghe câu đó không có lý do gì để thấy bất thường.

Đó là câu mà bất cứ ai cũng có thể nói trong một chuyến đi bộ phong trào, và nó là câu đúng.

Trong một giải đi bộ hơn 100 người, người nghe cũng không có cách nào biết rằng người vừa xin về là người duy nhất trong đoàn không thuộc đường, và rằng cái mệt ông đang nói tới là say nắng chứ không phải mỏi chân.

Bản thân ông Vương lúc đó nhiều khả năng cũng không biết điều ấy.

Người say nắng không tự chẩn đoán được mình đang say nắng.

Cái họ cảm thấy chỉ là nóng, là mệt, là muốn dừng, và đó đúng là những thứ ai đi bộ nửa ngày cũng cảm thấy.

Cái sai không nằm trong câu nói.

Nó nằm ở chỗ câu nói ấy được thực hiện bởi một người duy nhất, trên một tuyến mà người ấy không thuộc, trong lúc người ấy đang say nắng.

Nhìn lại toàn bộ sự việc thì thấy rõ một điều.

Suốt buổi sáng, hơn 100 người đã làm giúp ông Vương 3 việc mà ông không biết là mình đang được làm giúp.

Họ chỉ đường cho ông, bằng chính lưng của họ.

Họ chứng kiến ông, nghĩa là nếu ông ngã thì sẽ có người thấy.

Và họ giữ ông trong vùng có người, nghĩa là nếu ông gặp chuyện thì tin tức sẽ đi ra được.

Cả ba thứ đó biến mất cùng một lúc, ngay giây phút ông bước ra khỏi hàng.

Không phải biến mất dần dần, mà biến mất hết.

Và người ta thường không cảm nhận được sự biến mất ấy, bởi vì trong vài trăm mét đầu tiên sau khi tách đoàn, con đường trông vẫn y hệt như con đường lúc còn đi cùng mọi người.

Cái ngã ba nơi ông đi nhầm cũng vậy.

Với một đoàn hơn 100 người đi qua, cái ngã ba đó không tồn tại như một lựa chọn, vì đoàn đi hướng nào thì mọi người đi hướng ấy.

Ông Vương là người duy nhất trong ngày hôm đó phải tự mình đứng trước cái ngã ba ấy và chọn.

Và ông phải chọn trong lúc đầu đang choáng vì say nắng, sau khi đã đi cả một buổi sáng mà không hề phải chọn gì.

Ông chọn nhầm một lần, và một lần là đủ.

Toàn tuyến 16,5 cây số, phần lớn có đường mòn, độ khó không cao.

Ông Vương không chết trên 16,5 cây số ấy.

Ông chết ở một chỗ không nằm trong tuyến, không nằm trong kế hoạch của ban tổ chức, và không nằm trong hình dung của bất cứ ai có mặt sáng hôm đó, kể cả chính ông.