Mua máy ảnh cũ 10 USD, thấy ảnh mình 14 năm trước

Mua ba chiếc máy ảnh cũ với giá vỏn vẹn 30 USD, một người ở Mỹ bất ngờ thấy trong thẻ nhớ còn tấm ảnh chụp chính mình hồi lớp 4, 14 năm trước.

Câu chuyện được kể lên TikTok và thu hút gần một triệu lượt xem.

Nhưng đằng sau sự trùng hợp cảm động ấy là một câu hỏi lạnh gáy: đồ điện tử cũ của bạn đang giữ lại những gì?

Câu chuyện viral bắt đầu thế nào

Đầu tháng 9, tại một buổi thanh lý đồ cũ, người này định mua vài chiếc hũ thuỷ tinh nhưng đã hết hàng.

Thay vào đó, cô mua ba chiếc máy ảnh kỹ thuật số cũ, mỗi chiếc 10 USD.

Mang về sạc pin, cô phát hiện trong một máy vẫn còn nguyên thẻ nhớ của chủ cũ.

Cắm vào máy tính, thẻ hiện ra tám thư mục ảnh.

Trong đó có cả bức ảnh lớp học 14 năm trước, nơi cô bé 9 tuổi năm nào đang đứng cạnh cô giáo và bạn bè.

Nhờ thông tin lưu trong thẻ, cô lần ra chủ cũ và gửi trả lại kỷ vật.

Vì sao đây không chỉ là chuyện may mắn

Phần ấm lòng của câu chuyện dễ che mất phần đáng lo.

Chủ cũ của chiếc máy đã quên tháo thẻ nhớ khi đem bán.

Trên tấm thẻ đó không chỉ có ảnh một lớp học, mà còn nhiều ảnh đời tư khác của anh suốt nhiều năm.

Nói cách khác, chỉ với 10 USD, một người lạ đã cầm trong tay cả một phần ký ức riêng của người khác.

Lần này người mua tử tế nên trả lại; nhưng không phải lần nào dữ liệu rơi vào tay người lạ cũng có kết đẹp như vậy.

Đồ cũ của bạn còn giữ những gì

Thẻ nhớ máy ảnh chỉ là một ví dụ.

Điện thoại, laptop, ổ cứng, USB hay thậm chí thẻ SIM cũ đều có thể lưu lại dấu vết của bạn.

Trong đó có thể là ảnh riêng tư, tin nhắn, danh bạ, email đã đăng nhập, tài khoản mạng xã hội hay thông tin ngân hàng.

Điều nhiều người không ngờ là xoá file theo cách thông thường chưa chắc đã xoá sạch.

Dữ liệu bị "xoá" đôi khi vẫn nằm trên bộ nhớ cho tới khi bị ghi đè, và có thể được khôi phục bằng phần mềm.

Với thiết bị từng lưu nhiều thông tin quan trọng, rủi ro lộ dữ liệu khi bán lại là có thật.

Những điều nhiều người kể sai

Quanh chuyện dọn dữ liệu thiết bị cũ có vài hiểu lầm phổ biến.

• "Xoá hết file trong thư mục là an toàn." Chưa chắc; xoá thủ công hoặc dọn thùng rác không đảm bảo dữ liệu biến mất, nhiều phần vẫn có thể khôi phục cho tới khi bị ghi đè.
• "Rút thẻ nhớ ra là xong, khỏi lo máy." Không đủ; bản thân máy, điện thoại hay laptop vẫn lưu dữ liệu trong bộ nhớ trong, phải xử lý riêng.
• "Khôi phục cài đặt gốc là để máy chạy lại từ đầu thôi." Thực ra trên các thiết bị hiện nay, khôi phục cài đặt gốc đúng cách sẽ xoá toàn bộ dữ liệu và rất khó phục hồi, nên đây chính là bước quan trọng trước khi bán.

Cách xoá sạch trước khi bán hay cho đi

Vài bước đơn giản có thể giúp bạn yên tâm.

Trước tiên, sao lưu mọi thứ bạn muốn giữ sang nơi khác.

Sau đó đăng xuất khỏi mọi tài khoản và tắt các tính năng bảo mật như khoá kích hoạt, để tránh vướng mắc cho người dùng sau.

Trên điện thoại Android, vào Cài đặt, mục cài đặt lại rồi chọn xoá tất cả dữ liệu; trên iPhone, vào Cài đặt chung và chọn xoá tất cả nội dung và cài đặt.

Trên máy tính Windows, dùng mục Recovery và chọn gỡ bỏ mọi thứ khi đặt lại máy.

Với thẻ nhớ, USB hay ổ cứng rời, nhớ rút ra và định dạng, hoặc giữ lại nếu không bán kèm.

Và đừng quên điều cơ bản nhất: luôn kiểm tra lại khe thẻ nhớ trước khi trao thiết bị cho người khác.

Bài học từ một tấm ảnh cũ

Tấm ảnh lớp 4 kia là một cái kết đẹp, nhưng cũng là một lời nhắc.

Mỗi thiết bị ta thải ra đều có thể mang theo một mẩu đời tư.

Chỉ cần vài phút dọn dẹp đúng cách, bạn biến một rủi ro tiềm ẩn thành một món đồ cũ vô hại.

Thói quen này cũng nên áp dụng khi cho, tặng hay vứt bỏ thiết bị, không chỉ khi bán.

Một chiếc điện thoại hỏng đem đi sửa hoặc thanh lý vẫn có thể còn nguyên dữ liệu bên trong.

Với ổ cứng cũ không còn dùng, cách chắc chắn nhất là xoá sạch bằng phần mềm chuyên dụng, hoặc phá huỷ vật lý nếu chứa thông tin nhạy cảm.

Trước khi bán đi chiếc điện thoại hay máy ảnh cũ, hãy tự hỏi: mình đã thật sự lấy hết ký ức của mình ra khỏi nó chưa.